Polityka obsługi "cookies" na stronach UW
Projekt realizowany przez Uniwersytet Warszawski
Strona głównaOfertaKultura & SztukaOd poetów do demonów. Słynni dyrygenci XX wieku

Od poetów do demonów. Słynni dyrygenci XX wieku

Dane kursu

Numer kursu: K/2964
Dziedzina wiedzy: Kultura & Sztuka
Liczba godzin: 30
Jednostki
odpowiedzialne:
Wydział Historyczny
Autor kursu: mgr Michał Klubiński
Rodzaj zajęć: wykłady

Grupy

Numer grupy:K/2964/1
Trymestr:III/2016/2017
Prowadzący:mgr Michał Klubiński
Cena:220.00 zł
Terminy: od 13-04-2017 do 20-07-2017
Lokalizacja:Kampus Centralny lub Kampus Ochota lub Kampus Smyczkowa
Zajęcia: zwiń
lp.datarozpoczęciezakończenieprzerwa
113-04-2017
czwartek
16:4518:15brak
220-04-2017
czwartek
16:4518:15brak
327-04-2017
czwartek
16:4518:15brak
404-05-2017
czwartek
16:4518:15brak
511-05-2017
czwartek
16:4518:15brak
618-05-2017
czwartek
16:4518:15brak
725-05-2017
czwartek
16:4518:15brak
801-06-2017
czwartek
16:4518:15brak
908-06-2017
czwartek
16:4518:15brak
1016-06-2017
piątek
16:4518:15brak
1122-06-2017
czwartek
16:4518:15brak
1229-06-2017
czwartek
16:4518:15brak
1306-07-2017
czwartek
16:4518:15brak
1413-07-2017
czwartek
16:4518:15brak
1520-07-2017
czwartek
16:4518:15brak

Opis kursu

Kim jest dyrygent? Odtwórcą, dramaturgiem, kreatorem, diabłem, czy aniołem, poetą czy demonem? Od początku XVIII wieku, kiedy w Operze Paryskiej „taktownik” (batteur de mesure) przekształcił się w maître’a de musique, a na dworach Austrii, w salach koncertowych Paryża i Londynu kierujący muzyką skrzypek, klawesynista, fortepianista zaczął częściej wymachiwać rękami niż siedzieć i przytakiwać głową, rozpoczął się spór o znaczenie dyrygentury dla całego życia muzycznego. Dyrygenci romantyczni byli wielkimi kompozytorami i to dzięki ich wizji, nierzadko obejmującej potężne składy instrumentalne i wokalno-instrumentalne, wielkie sale i awangardowe dzieła, ziściło się ich marzenie o byciu artystami totalnymi, kierującymi niczym Jowisz całym światem. Pod koniec XIX wieku ta sprawa pogłębiła się (dyrygent musiał być sugestywny, realizować się w ekspresyjnym geście, nierzadko przemawiać do publiczności), ale już na początku XX wieku stanął z pokorą wobec partytury, wypracował swój precyzyjny gest i poczuł się wrażliwym pedagogiem, pełnym pokory wobec dzieła muzycznego. Dwudzieste stulecie to czas erupcji wielkich indywidualności dyrygentury, mistrzów narracji, dramaturgii, barwy, mowy uczuć, kreujących nowe zespoły, całkowicie podporządkowujących sobie życie muzyczne. W potopie indywidualności dyrygenckich malencholijne Austro-Węgry krzyżowały się z burzliwą Ameryką, hermetyczna awangarda docierała do najodleglejszych zakątków świata, klasyka przybierała na atrakcyjności (dzięki np. specjalnym koncertom edukacyjnym, spektaklom telewizyjnym i widowiskom multimedialnym). Dyrygent w XX wieku stał się nie tylko magnetyczną osobowością, ale także przekaźnikiem nowego synkretyzmu, uruchamiającym inne sztuki (opera, balet, widowiska, muzyka w mediach). Prześledzimy losy najważniejszych osobowości drygentury, od Gustava Mahlera i Richarda Straussa, przez Arthura Nikischa, Pierre'a Monteux, Vaclava Talicha, Wilhemla Furtwaenglera, Fritza Reinera, Leonarda Bernsteina, Herberta von Karajana, Carlosa Kleibera, aż po Johna Eliota Gardinera, Simona Rattle'a i Gustavo Dudamela.

Cel ogólny

Celem kursu jest zapoznanie Słuchaczy z sylwetkami najważniejszych dyrygentów XX wieku, którzy tworzyli nie tylko wyraziste indywidualności muzyczne, pełne władzy, potęgi, erudycji i wiedzy, panujące nad zróżnicowanymi technikami i przekazami, ale także pozwalające na docieranie z muzyką klasyczną do najodleglejszych zakątków naszego globu.

Cele szczegółowe

  • próba odpowiedzi na pytanie kim jest dyrygent i jaka jest jego rola w kulturze muzycznej, zwłaszcza w XX wieku i czasach nowych,
  • przybliżenie najważniejszych postaci w kanonie dyrygentury XX wieku, począwszy od Gustava Mahlera, a skończywszy na Gustavo Dudamelu,
  • uświadomienie Słuchaczom czym jest dyrygentura, w zakresie panowania nad dziełem muzycznym, przekazu wizualnego, architektoniki muzycznej, wizji historii muzyki,
  • próba wspólnego zastanowienia się nad tym czy dyrygent do zrealizowania swoich celów artystycznych musi być władczy, czy też powinien być "chytrym" psychologiem i poetą swojego zawodu,
  • przegląd przez różne sposoby dyrygowania i wizerunki batut, od wielkiej batuty pionowej, przez buławę, smyczek, zwój nut aż do współczesnych "rózg" i "wykałaczek",
  • próba posłuchania nagrań kanonicznych dzieł, z perspektywy różnych wybitnych interpretacji dyrygenckich w XX i XXI wieku.

Korzyści dla słuchacza

Słuchacze podczas kursu zdobędą wiedzę na temat rozwoju dyrygentury w XX wieku i najważniejszych kanonicznych jej przedstawicieli. Będą potrafili wymienić nazwiska słynnych dyrygentów i obszary muzyczne, z których artyści ci byli znani. Podczas słuchania ich intuicja utwierdzi się w wyborze określonego stylu dyrygenta spośród pozostałych. Nie będą stronić od spektakli operowych, filmów muzycznych, edukacyjnych programów telewizyjnych. Poznają na czym polega technika dyrygowania i jakimi umiejętnościami powinna odznaczać się osoba stająca przed orkiestrą.

Metody pracy

Wykład, ilustrowany przykładami dźwiękowymi, wizualnymi i audiowizualnymi. Wspólna dyskusja na wybrany temat podczas każdego wykładu.

Metody weryfikacji efektów kształcenia

Egzamin polegać będzie na trzech pytaniach ustnych w oparciu o sylwetki trzech ważnych kapelmistrzów XX wieku i ich obszarów zainteresowań.



do góry ↑